Australia mund të kalojë nga eksporti i karburanteve fosile në energji të rinovueshme, deklaron presidenti i ardhshëm i COP31

Në një konferencë klimatikë në Bonn, Gjermani, ministri australian i klimës dhe energjisë, Chris Bowen, ka theksuar nevojën që Australia të përgatitet për një botë që po ndryshon drejt neutralitetit netzero. Sipas tij, më shumë se 80 % e partnerëve tregtarë të Australiës janë të angazhuar për këtë objektiv, duke e bërë të pamundur që eksporti i karburanteve fosile të mbetet i qëndrueshëm në të ardhmen. Australia, që sot është njëri nga eksportuesit më të mëdhenj të qymyrit dhe gazit natyror në botë, ka parë në vitet e fundit rritje të konsiderueshme të investimeve në sektorin e energjisë së rinovueshme. Qeveria e Partisë Punëtorë, e udhëhequr nga kryeministri Anthony Albanese, ka miratuar më shumë se 30 projekte të reja ose zgjerime të projekteve ekzistuese të karburanteve fosile që nga zgjedhjet e vitit 2022. Por, Bowen e pranon se kërkesa për këto produkte po bie, duke theksuar se “bota po ndryshon”. Ai shton se Australia mund të “pretendojë” se situata nuk po ndryshon, por kjo është një qasje që “nuk është e qëndrueshme”. Sipas deklaratave të Boweni, përvoja e vendit në tranzicionin nga energjia fosile në energjinë e rinovueshme është “shumë e fortë”. Australishtët kanë ndërtuar një infrastrukturë të avancuar të energjisë së rinovueshme, përfshirë instalimet masive të paneleve diellore në shtëpi dhe bateri të vogla. Më shumë se një në tre shtëpi në Australi ka panele diellore në çatinë e tyre, dhe më shumë se 400 000 bateri të vogla janë instaluar që nga fillimi i një subvencioni qeveritar në korrik të vitit të kaluar. Këto investime kanë ndihmuar në uljen e kërkesës për energji të shtrenjtë me gaz dhe kanë kontribuar në reduktimin e faturave të energjisë për konsumatorët. Bowen argumenton se këto arritje brenda vendit mund të shërbejnë si bazë për eksportin e energjisë së pastruar. Ai përmend mundësinë e eksportimit të hidrogjenit të gjelbër, të transmetimit të elektroneve përmes kabllove, dhe prodhimit të mallrave dhe shërbimeve me energji të rinovueshme. “Mund të eksportoni gigabajtë të gjelbër, inteligjencë artificiale të gjelbër. Mund të keni qendra të të dhënave në Australi dhe të eksportoni AI në vende që ndoshta nuk kanë kapacitetin për ta zhvilluar,” tha Boweni. Kjo vizion përfshin edhe bashkëpunimin me partnerët tregtarë për të ofruar “energjia e vjetër” (fossil) në mënyrë të kontrolluar, ndërkohë që zhvillohen burime të reja të energjisë së pastër. Në kontekstin politik, qeveria australiane përballet me presion të brendshëm nga partia e djathtë “One Nation”, e cila mohon ngrohjen globale dhe rritjen e ngjarjeve ekstreme klimatike. Kjo parti mori 6 % të votave në zgjedhjet federale të vitit të kaluar, por sondazhet e fundit tregojnë një rritje të mbështetjes në rreth 30 %. Kjo situatë e bën më sfidues për politikat klimatike të qeverisë, por Boweni e thekson se “bota po ndryshon” dhe se Australia duhet të përgatitet për këtë realitet. Përveç diskutimeve në Bonn, vëmendja është e përqendruar në takimin e ardhshëm COP31, i cili do të mbahet në Turqi në nëntor të këtij viti. Boweni do të jetë presidenti i negociatave formale të këtij kulmi klimatike, ndërsa ministri turk i mjedisit, Murat Kurum, do të kohofozhurojë takimin duke udhëhequr “agjendën e veprimit”, një grup masash vullnetare që vendet e marrin për të adresuar krizin klimatike. Një nga çështjet kryesore në diskutim është elektrifikimi, i cili konsiderohet “mjeti më i rëndësishëm në kutinë e veglave” për luftën kundër ndryshimeve klimatike. Kurumi thekson se pa këtë transformim, nuk do të arrihet qëndrueshmëria e synuar për të kufizuar ngrohjen globale në 1.5 °C. Në përfundim, deklaratat e Chris Bowen sugjerojnë një vizion ambicioz për Australinë: nga një eksportues i fuqishëm i karburanteve fosile, vendi po synon të shndërrohet në një “superfuqi” e energjisë së rinovueshme, duke eksportuar jo vetëm energji, por edhe teknologji dhe shërbime të bazuara në burime të pastra. Kjo përpjekje varet nga kapaciteti i brendshëm për të zgjeruar instalimet diellore dhe bateritë, nga mbështetja politike e brendshme, dhe nga aftësia për të bashkëpunuar me partnerët ndërkombëtarë në një treg global që po kalon drejt neutralitetit netzero. Nëse Australia arrin të realizojë këtë tranzicion, ajo mund të luajë një rol kyç në reduktimin e emetimeve globale dhe në formësimin e një ekonomie më të qëndrueshme dhe të pasur me energji të rinovueshme.