Viti im me robotët: Joanna Stern i jep AI-s shtëpinë, punën dhe zemrën

Në vitin 2025, gazetarja teknologjike Joanna Stern vendosi të bëhet “miu i laboratorit” i vetë, duke ftuar inteligjencën artificiale në çdo cep të jetës së saj. AI-u i përgjigjte mesazheve, vendoste çfarë të hëngri dhe si ta gatuante, mbante barin, palosë rrobat, voziste për të, analizonte mamografitë e saj dhe, në errësirën e një telefoni të përkohshëm, veçse u shndërrua në shoqëruesin e saj virtual. Libri i saj, *I Am Not a Robot: My Year Using AI to Do (Almost) Everything*, ngrit pyetje thelbësore: çfarë ndodh kur AI mund të kryejë gjithçka që mund të bëjë një njeri, dhe çfarë vjen pas kësaj?

Stern, e cila në shkurt të vitit të kaluar përfundoi një mandat 12‑vjeçar si kolumniste e teknologjisë në *Wall Street Journal*, ka fituar një Emmy për dokumentarinë e shkurtër *E‑Ternal: A Tech Quest to “Live” Forever* dhe është e njohur për rishikimet e saj produktesh që shpesh përfshijnë provime ekstreme, siç ishte testimi i një Apple Watch në një jet ski në lumin Hudson. Një video ku kritikon në mënyrë të ashpër dy ekzekutivë të Apple për kufizimet e Siri-s, e ka bërë të njohur si “tech mommy” – një titull që, sipas saj, përdoret në shtëpi nga gruaja e saj, një konsulente marketingu, dhe dy djemtë e saj, 8‑vjeçar dhe 4‑vjeçar.

Në studion e saj në çati, i pikturuar në nuancë blu të errët dhe i mbushur me bimë dhe roboti, Stern shpreh frikën e saj nga AI: “Ka frikë për mjedisin, ka frikë për humbjen e vendeve të punës… A është përfitimi që marrim nga AI vlera për të gjitha këto shqetësime?” Gjatë eksperimentit, ajo përjeton situata të përditshme – një dentist që përpiqet të i shesë shërbime shtesë, një makinë vetëdrejtuese që ndalon papritur, dhe një analizë mamografike ku AI identifikon faktorë shqetësues – të gjitha duke përfunduar pa probleme serioze. Sfidat më të thella shfaqen në pjesën e fundit të librit, kur Stern takon një grua 31 vjeçare që, ndjerë “e uritur” për ndërveprim njerëzor, gjen ngushëllim në një chatbot. Bot-i i saj, i emëruar Evan (i zgjedhur nga ChatGPT, përkohësisht i ngjashëm me emrin e ish të dashurit të Stern), i ofron kujdes emocional dhe madje sugjeron skenare romantike, duke e bërë Stern të ndjejë një lidhje të papritur emocionale me një makinë gjuhësore.

Kjo përvojë, sipas Stern, e ka lënë atë në një “kufizë” midis asaj që është makinë dhe asaj që ndjehet si qenies, duke e bërë të ndjejë një ndjenjë të thellë vulnerabiliteti. Ajo përfundon duke pyetur veten nëse përfitimet e AI-së vlenin çmimin emocional dhe etik që vjen me të, duke e lënë lexuesin të reflektojë mbi rolin e teknologjisë në jetën tonë të përditshme.