Litiumi në ujë të pijshëm lidhur me rritje të lehtë të rrezikut të autizmit, sipas një studimi

Një studim i ri i publikuar në revistën JAMA Pediatrics ka zbuluar se ekspozimi ndaj ujit të pijshëm me përqindje më të larta të litiumit gjatë shtatzënisë mund të rrisë pak rrezikun e diagnostikimit të çrregullimit të spektrit autistik (ASD) tek fëmijët. Hulumtuesit daneze kanë analizuar të dhëna nga 8 842 raste të ASD dhe 43 864 individë pa këtë diagnozë, duke përshkruar përqendrimet e litiumit në 151 ujësjellës publikë që furnizojnë më shumë se gjysma e popullsisë së vendit. Në krahasim me gratë që kanë qenë në nivelin më të ulët të ekspozimit, gratë që kanë pasur nivelin e dytë dhe të tretë më të lartë të litiumit gjatë shtatzënisë kanë pasur rritje prej 24‑26 % në rrezikun e ASD, ndërsa grupi me ekspozim maksimal ka treguar një rritje prej 46 %.

Sipas CDC-së, rreth një fëmijë në 36 në Shtetet e Bashkuara diagnostikohet me ASD çdo vit, megjithatë shkaku i saktë i çrregullimit mbetet i panjohur; gjenetika luan një rol, por studiuesit po kërkojnë edhe faktorë mjedisorë. Litiumi, një metal alkali i përdorur në bateri, lubrifikantë dhe trajtime për çrregullimet bipolare, gjendet natyrshëm në disa burime të ujit dhe ushqimeve, por në SHBA nivelet e tij në ujërat e pijshëm nuk janë të rregulluar. Hulumtuesit nuk kanë pasur informacion për sasinë e ujit që gratë shtatzëna kanë konsumuar, por kanë zgjedhur Danimarkën si vend studimi, pasi banorët atje konsumojnë ndër më të ulëtat ujë të paketuar në Evropë.

Ekspertët theksojnë se lidhja e gjetur nuk provon shkakësinë. Dr. Beate Ritz, ko-autorit i studimit dhe profesor në UCLA, ka deklaruar se çdo substancë kontaminante në ujë që mund të ndikojë në zhvillimin e trurit të njeriut duhet të studiohet me kujdes dhe kërkon riprodhim të rezultateve në vende të tjera. Dr. David C. Bellinger nga Harvard thekson se, nëse lidhjet janë të vërteta, do të nevojitet një “urti si i Salomonit” për të hartuar udhëzime që mbrojnë popullsinë, duke marrë parasysh se litiumi në sasi të ulëta ka treguar edhe përfitime shëndetësore. Dr. Max Wiznitzer, drejtues i Rainbow Autism Center, shton se studimet mbi përdorimin farmakologjik të litiumit në gratë me çrregullime bipolare nuk kanë treguar rritje të ASD, duke e konsideruar kështu lidhjen e raportuar si “interesante, por pa provuar shkakësinë”.

Ky studim hap rrugën për kërkime të mëtejshme në lidhje me ndikimin e litiumit në zhvillimin neurologjik, por për momentin autorët dhe ekspertët kërkojnë të dhëna shtesë për të konfirmuar nëse ekspozimi i ulët në ujë është vërtetë një faktor rreziku për autizmin.