Lufta e Wafa Mustafa për të gjetur të zhdukurin e saj në Siri

Kur ishte e vogël, Wafa Mustafa kujtonte babanë e saj, Ali, duke luajtur në vazhdim këngët e Umm Kulthum në shtëpinë e tyre në Damask. Një ditë, për ta inkurajuar vajzën të vlerësojë muzikën, ai i kërkoi të shkruante tekstin e një kënge që i pëlqente. Mustafa zgjodhi “Aghadan Alqak” – “A do të takohemi nesër?” – dhe, sipas saj, “teksti flet për dikë që ka ikur, për pritjen dhe dashurinë që mbetet”.

Në vitin 2013, ndërkohë që protestat për demokraci përhapen nëpër rrugët e Sirisë, babai i Wafës u rrëzua në një apartament në Damaskë nga armikë të panjohur dhe u çua. Ai nuk u pa më kurrë; Wafa ishte 23 vjeçë. Që atëherë, ajo pret një “nesër” kur do të mund të shohë babanë e saj ose të dijë se çfarë i ndodhi. Sipas Rrjetit Sirian për të Drejtat e Njeriut, më shumë se 177 000 persona janë zhdukur në mënyrë të detyruar nga viti 2011 deri në 2025, shumica i tyre të ndjerë në burgjet e regjimit të Bashar al‑Assad ose në grupacione të tjera armike, ku janë torturuar dhe shpesh vdekur.

Një vit e gjashtë pas rënies së regjimit të Assadt, nën sundimin e të ri Ahmad al‑Sharaa, Mustafa vazhdon të kërkojë drejtësi për të zhdukurit. Ajo bashkëpunon me shokun e fëmijërisë, regjisori i dokumentarëve Waad Al‑Kateab, i njohur për “For Sama”, për të realizuar një film të shkurtër titulluar “Maybe Tomorrow”. Filmi, i cili premton në Sheffield DocFest, përshkruan “dhunën e pritjes” – një ndjenjë e vazhdueshme frike dhe shpresë, duke ndjekur Wafa në Berlin, ku jeton tani, dhe më pas në Sirinë pas rënies së Assadt, në kërkim të informacionit për babanë e saj.

Al‑Kateab, e frymëzuar nga përvoja e “For Sama”, vendosi që Wafa të jetë bashkë‑regjisore e projektit, duke i dhënë zë historisë së saj. Mustafa, e cila ka qindra mijë ndjekës në rrjetet sociale, e përshkruan filmin si një “memoir” të përditshme të gjashtë viteve të fundit, duke treguar se çfarë ndikimi ka zhdukja e detyruar në familjet e shpërngulura në vende të ndryshme. Ajo shpreson që publiku të kuptojë “çfarë do të thotë të kesh babë të zhdukur dhe të mos dish çfarë ndodhi – të të thuhet se është i vdekur, por të mos mund ta pranosh, sepse s’ka asgjë për të pranuar”.

Në fund, Al‑Kateab paralajmëron se shpresa është “shumë, shumë e rrezikshme” dhe se filmi është kryesisht një mjet për të nxitur veprim. “Beteja sot nuk është vetëm për të vërtetën apo për të mbajtur përgjegjësitë, por për të provuar se ata ekzistonin”, thotë Mustafa, duke theksuar rëndësinë e dokumentimit dhe ruajtjes së kujtesës kolektive në një vend ku krimet kundër njerëzimit janë ende të papërfunduar.