SpaceX shënon IPO historik, Elon Musk bëhet trilioner

Aksionet e SpaceX, kompanisë së raketave dhe satelitëve të Elon Musk, përfunduan në ditën e parë të tregtimit pak mbi 161 dollarë, duke shënuar rritje prej më shumë se 19% nga çmimi i ofertës fillestare (IPO) prej 135 dollarësh. Hyrja në bursë, e cila u realizua të premten, vuri vlerën e kompanisë në mbi 2 trilionë dollarë – më shumë se kapitalizimi i tregut të Walmart-it dhe General Motors së bashku, dhe e kaloi në krye të listës Saudi Aramco, e cila kishte vlerë 1,7 trilionë dollarë kur u listua në 2019. SpaceX mbledhi 75 miliardë dollarë nga IPO-ja, shifra që tejkalon totalin e të gjitha ofertave publike amerikane të dy viteve të fundit, sipas Renaissance Capital.

Rritja e çmimit të aksioneve e ngriti Elon Musk, 54 vjeçar, në statusin e trilionerit të parë në botë. Musk, i cili drejton edhe Tesla-n dhe xAI-n, kaloi nëpër një festë në selinën e kompanisë në Starbase, Texas, ku falënderoi punonjësit, familjen, miqtë dhe investitorët. “Është vërtet e vështirë të besosh se një kompani e vogël që filloi në një depo në El Segundo tani po shkon në bursë,” tha ai, duke iu referuar themelimit të SpaceX në vitin 2002 në Kaliforniën Jugore. Një grup i afërm i miqve dhe firmave të kapitalit të rrezikut të Musk-it përfitoi nga IPO-ja, shumë prej tyre duke fituar miliarda dollarë, ndërsa mijëra punonjës të SpaceX u bënë menjëherë milionerë.

Oferta përfshiu më shumë se 555 milionë aksione – pak më shumë se 4% të aksioneve në qarkullim – dhe 22,5% të tyre u blen nga investitorë individualë, një përqindje më e lartë se zakonisht. SpaceX kërkoi që disa indekse të ndryshonin rregullat e tyre për të përfshirë më shpejt aksionet e saj, duke synuar të tërheqë menaxherë të fondeve të mëdhenj. Analistët e J.P. Morgan raportuan se, në mesatare, çmimi i aksioneve në IPO rritet 32% në ditën e parë, por bie në 26% brenda një viti. Nëse trendi i kërkesës së lartë për aksionet e kufizuara vazhdon, çmimi mund të përjetojë rritje të shpejtë, por kjo mund të ndryshojë kur entuziazmi i investitorëve të zbehet dhe të ofrohen më shumë aksione për tregti.

Përveç SpaceX-së, IPO-ja e saj hap rrugën për ofertat masive të start-up-eve të inteligjencës artificiale si OpenAI dhe Anthropic, secila vlerësuar afërsisht në 1 trilionë dollarë. Kështu, për herë të parë në historinë e tregut, tre entitete me vlerë trilionare po shkojnë në publik në të njëjtin vit, duke shënuar një epokë të re të fuqisë korporative në sektorin e teknologjisë.